Spostrzeżenia pschologiczne zbiór wpisów

Spostrzeżenia psychologiczne podczas zasypiania cz. 15

4) Spostrzeżenie następne będzie ogólniejszej natury: Robiąc uwagi powyższe, sprawdzając prawidłowość liczenia, i w ogóle wyprowadzając wnioski psychologiczne, mogłem jednak prowadzić rachunek dalej bez przerwy, tylko wtedy kiedy myślenie uboczne stawało się żywszym; kiedy mnie zakłopotało lub zdziwiło jakie spostrzeżenie, wówczas rachunek zaczynał być mniej jasnym, a nawet całkowicie stawał się bezwiednym. Widocznie więc pasmo […]

Spostrzeżenia psychologiczne podczas zasypiania cz. 14

Jeżeli powiadamy, że jeden i ten sam krajobraz rzeczywisty, wyobrażaliśmy sobie raz jaśniej, drugi raz ciemniej, to mówimy tak dla tego tylko, iż wierzymy w niezmienność krajobrazu jako takiego, podczas gdy wyobrażenie jego było raz dokładniejszym, drugi raz mniej dokładnym, raz zawierało więcej, drugi raz mniej treści. Chociaż więc wyobrażaliśmy ten sam krajobraz, ale wyobrażenie […]

Spostrzeżenia psychologiczne podczas zasypiania cz. 13

Tymczasem, przeciwny fakt, to jest kiedy taż sama liczba 28 była wyrażona obrazowo, ale bez uprzytomnienia jakichkolwiek jej stosunków przez sąsiednie asocjacje, był aktem prawie bezświadomego liczenia; wyobrażając: 28, musiałem się zapytać sam siebie: ile to jest? i dopiero przez kilkakrotnie powtórzenie w myśli 28, 28, i t. d., dochodzili do obudzenia sąsiednich asocjacji, które […]

Spostrzeżenia psychologiczne podczas zasypiania cz. 12

Tak np. liczba 35 była dokładnie świadomą, ponieważ doszedłszy do niej, uprzytomniłem sobie, że poprzednio było 30, 31, 32, 33 i 34, zaś po niej miały iść liczby 40, nadto uprzytomniłem sobie, że 35 zajmuje miejsce środkowe pomiędzy 30 i 40, i że takich liczb środkowych od początku liczenia było trzy (5, 15, 25); im […]

Spostrzeżenia psychologiczne podczas zasypiania cz. 11

2) Jeden i ten sam stopień jasności różnych liczb, a przynajmniej ten stopień, który nam się we wspomnieniu jednakowo pewnym wydaje, może jednak nosić bardzo odmienny charakter. I tak: świadomość liczby 18, mogła mieć charakter wyłącznie obrazowi, to znaczy przedstawialiśmy ją sobie jakby napisaną lub drukowaną; liczba 10 mogła być uprzytomnioną wyrazowo, – tj. tak […]

Spostrzeżenia psychologiczne podczas zasypiania cz. 10

Niekiedy jednak trafia się, że dochodzimy do jakiejś liczby np. 45, nie czując wcale skąd się ona wzięła i czy istotnie odpowiada liczbie odbytych oddechów. Doszliśmy do 45-ciu, nie wiedząc czy następstwo liczb było prawidłowe. Szereg przebieżony, przedstawia nam ogniwa niejednakowo jasne. Pamiętamy np. żeśmy liczyli do 20, po czym wspomnienie zaciera się, nie jesteśmy […]

Spostrzeżenia psychologiczne podczas zasypiania cz. 9

W tym celu zrobiłem następujące doświadczenie: ażeby zjednoczyć wpływ zmniejszenia ruchów oczu, szczęki, krtani, a pośrednio i zachowanie się reszty ciała ujednostajnić, zacząłem rachować w myśli cokolwiek zwolnione oddechy, co doprowadziło mnie, po wielu próbach, do następujących drobnych spostrzeżeń. Jeżeli staramy się całą świadomość skupić na monotonno liczenie oddechów, w ten sposób, że każde wdechnięcie […]

Spostrzeżenia psychologiczne podczas zasypiania cz. 8

Wpływ zaś tej monotonności, nie zależy bynajmniej od słabości wrażeń, lecz od rodzaju asocjacji duchowych z jakimi się łączą, i tak: nie tylko odległy cichy szmer, ale nawet bliski i głośny łoskot jaki sprawia młyn w ruchu będący, albo odgłos kilkudziesięciu zawieszonych na ścianie zegarów, może przyśpieszyć sen u osób z tego rodzaju wrażeniami oswojonych. […]

Spostrzeżenia psychologiczne podczas zasypiania cz. 7

W rzeczywistości zaś myślimy wówczas o tym tylko, że nie myślimy, i to uproszczenie treści umysłowej, sprawia powyższe złudzenie. Takie jednak wstrzymywanie się od wszelkiego myślenia, udaje się tylko na jedną chwilę. Ale ponieważ jest ono tylko zmniejszeniem treści myśli, nie zaś zupełnym jej usunięciem, rozważmy, czyby się nie dało, w łatwiejszy i trwalszy sposób, […]