Procesy wewnątrz Nas cz. 1

psychologia9Jakie cechy charakterystyczne stanowią o tym, czy proces zachodzący wewnątrz nas jest psychicznym?

Na pytanie to odpowiadano w różny sposób. Najprostszą odpowiedzią będzie, być może, odpowiedź następująca. Proces psychiczny może wchodzić w zakres doświadczenia jednej tylko osoby; procesy, stanowiące przedmiot innych nauk, mogą być obserwowane przez każdego. Nie dość, że proces psychiczny zachodzi wewnątrz nas; zachodzi on całkowicie wewnątrz nas, tak, że osoba, która go przeżywa, jest jedyną, mogącą ująć go i obserwować.

Ilustracje i tu będą nam pomocne. Ponieważ ustaliliśmy, że psychologia ma zawsze do czynienia z procesami, a przy tym zawsze z procesami, zachodzącymi w obrębie naszego ciała, weźmiemy teraz dwa takie procesy jako ilustrację.

bmg meble

Powiedzieliśmy, że proces trawienia, zachodzący w żywym organizmie, jest zjawiskiem chemicznym. W zwykłych warunkach ani my sami, ani nikt inny nie może śledzić procesu trawienia, zachodzącego w naszym ciele. Lecz znane są wypadki, że żołądek został przedziurawiony (powiedzmy, rana postrzałowa); wówczas można śledzić proces trawienia tak samo, jak reakcję w próbówce. Rzecz jasna, że w podobnym wypadku inni ludzie mogą badać dane zjawisko równie dobrze, jak sam ranny; a nawet lepiej, ponieważ ten ostatni mógłby zobaczyć zjawiska w swym żołądku tylko przy pomocy lustra, gdy tymczasem obserwator postronny może je badać bezpośrednio. Zjawisko psychiczne zaś, ból, wywołany przez ranę, uczucie głodu lub nasycenia, wchodzą w zakres doświadczenia jednej tylko osoby, i nie mogą być przedmiotem doświadczenia postronnego obserwatora.

bmg meble